Konut Piyasasında Kartlar Yeniden Dağıtılıyor: Diyarbakır, Kira ve Fiyat Artışında İstanbul’u Solladı

Türkiye genelinde barınma krizi derinleşirken, konut fiyat endekslerinde şaşırtıcı bir tablo ortaya çıktı. Yıllardır emlak piyasasının lokomotifi olan İstanbul ve Ankara, yerini Doğu ve Güneydoğu Anadolu illerine bıraktı. Merkez Bankası verilerine göre 2025 yılında Diyarbakır, Bingöl ve Muş, konut ve kira artışlarında rekor kırarak zirveye yerleşti.

Türkiye emlak sektörü, 2025 yılında ezber bozan bir değişim yaşıyor. Yüksek enflasyon ve inşaat maliyetlerindeki artış tüm ülkeyi etkilerken, fiyat artış hızında ibre batıdan doğuya kaydı. Özellikle Diyarbakır’da kiraların asgari ücretin çok üzerine çıkması, bölgedeki barınma sorununu yeni bir boyuta taşıdı.

Merkez Bankası Verileri: Rota Doğuya Çevrildi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan Konut Fiyat Endeksi (KFE) verileri, bölgesel bazda dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. 2024 yılının sonunda 158,5 seviyesinde olan endeks değeri, Eylül 2025 itibarıyla 195,7’ye yükseldi.

Türkiye genelindeki ortalama artış %23,47 seviyesinde kalırken, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki bazı illerde bu oran iki katına yaklaştı. Elektronik Veri Dağıtım Sistemi (EVDS) kayıtlarına göre 2025’in ilk 9 ayında en sert yükseliş şu illerde gerçekleşti:

• Bingöl: %53,63 artış ile Türkiye lideri.

• Diyarbakır: %49,07 artış ile zirvenin en güçlü ortağı.

• Muş: %42,86 artış ile listenin üçüncü sırasında.

Bu veriler, yatırımcının ve konut talebinin büyükşehirlerden Anadolu’nun gelişmekte olan merkezlerine kaydığını, ancak arzın bu talebi karşılamakta zorlandığını gösteriyor.

Diyarbakır’da Kira Krizi: Asgari Ücret Eriyor

Fiyat artışlarının en somut ve can yakıcı etkisi ise kira bedellerinde görülüyor. Diyarbakır, son yılların en büyük kira şokunu yaşıyor. Özellikle Kayapınar, Yenişehir ve Bağlar gibi merkez ilçelerde ortalama bir dairenin kirası 25.000 TL barajını aştı.

Mevcut asgari ücretin kira giderlerini karşılamakta yetersiz kaldığı bu tabloda, vatandaşlar ciddi bir geçim sıkıntısı ile karşı karşıya. Yerel halk, fahiş fiyat artışlarının önüne geçilmesi için yetkililerden acil denetim ve düzenleme talep ediyor. Bölgedeki emlakçılar ise kiralık daire bulmanın neredeyse imkânsız hale geldiğini, boşalan dairelerin ise saatler içinde tutulduğunu belirtiyor.

Neden Yükseliyor? Faizin Gölgesinde Barınma Sorunu

Uzmanlar, Doğu ve Güneydoğu'daki bu rekor artışların ardında yatan temel sebebin "satın alma gücündeki düşüş" olduğuna dikkat çekiyor.

1. Yüksek Faiz ve Kredi Muslukları: Banka kredi faizlerinin yüksek seyretmesi, orta ve dar gelirli vatandaşın ev sahibi olma hayalini erteledi.

2. Kiralığa Yönelim: Ev alamayan kitle zorunlu olarak kiralık konutlara yöneldi. Bu durum, sınırlı olan kiralık konut arzında talep patlamasına yol açtı.

3. Arz-Talep Dengesizliği: Bölgedeki yeni konut üretiminin, artan nüfus ve göç hareketliliğini karşılayamaması fiyatları yukarı çekti.

Uzman Görüşü: "Artışlar Kalıcı Olabilir"

Gayrimenkul ve ekonomi uzmanlarına göre, bölgedeki fiyat artış trendi kısa vadede yavaşlasa da fiyatların geri gelmesi beklenmiyor.

Uzmanlar şu uyarıda bulunuyor: "Olası bir faiz indirimi senaryosunda konut satışları yeniden canlanabilir. Ancak inşaat maliyetleri ve arsa paylarındaki yükseklik nedeniyle, Doğu ve Güneydoğu Anadolu'daki fiyat artışı kalıcı bir platoya oturabilir. Artış hızı her bölgede aynı olmasa da, Diyarbakır gibi bölgesel merkezlerdeki yüksek fiyat algısına alışmamız gerekebilir."